ยี่หุบหนู


NA
ยี่หุบหนู
ยี่หุบน้อย(เชียงใหม่) 
Magnolia coco (Lour.) DC.
Magnolia
coco
(Lour.) DC.
MAGNOLIACEAE
ยี่หุบเป็นไม้พุ่มหรือไม้ต้นขนาดเล็ก สูง 2 – 4 เมตร แตกกิ่งจำนวนมาก ปลายกิ่งตั้งขึ้นทรงพุ่มกลมแหลม มีเส้นผ่านศูนย์กลางของลำต้นที่ระดับอก 3 ซม. เปลือกลำต้นสีน้ำตาลปนเทา หนา 0.2 ซม. มีกลิ่นฉุนเฉพาะตัว
รูปรีหรือรูปรีแกมขอบขนาน กว้าง 4 – 6 ซม. ยาว 10 – 18 ซม. ปลายใบแหลม โคนใบสอบ เนื้อใบหนาเรียบและแข็ง แผ่นใบด้านบนสีเขียวเข้มเป็นมัน ด้านล่างสีอ่อนกว่าและมีเส้นกลางใบเป็นสันนูนเด่น เส้นแขนงใบ 8 – 10 คู่ เด่นชัดทางด้านล่างของใบ ขอบใบเรียบก้านใบยาว 1 – 1.5 ซม. โคนก้านใบป่องเล็กน้อย
ดอกตูมรูปไข่ปลายแหลม กว้าง 1.5 – 2 ซม. ยาว 2 – 2.5 ซม. มีกาบหุ้มดอกสีเขียว 1 แผ่น รูปไข่ กว้าง 1.5 – 2 ซม. ยาว 2 – 2.5 ซม. หลุดออกเมื่อกลีบดอกเริ่มแย้ม ก้านดอกยาว 1 – 2 ซม. เมื่อบานมีเส้นผ่านศูนย์กลางของดอก 3 – 4 ซม. กลีบดอกมี 9 กลีบ เรียงเป็น 3 ชัน ชั้นละ 3 กลีบ กลีบดอกชั้นนอกสุดรูปไข่กลับ กว้าง 1.5 – 2 ซม. ยาว 2.5 – 3 ซม. กลีบบาง ด้านนอกสีเขียวนวล ขอบกลีบห่อขึ้นและบานโค้งเข้าหากลางดอก กลีบดอกชั้นกลางและชั้นในสุดมีขนาดแคบและสั้นกว่าเล็กน้อย มีสีขาว หนาและอวบน้ำ ดอกออกที่ปลายยอด ดอกบานคว่ำลง เริ่มแย้มและส่งกลิ่นหอมหวานในเวลาพลบค่ำถึงช่วงสาย ดอกโรยในช่วงบ่าย ก้านดอกโค้งงอลง
เป็นกลุ่ม มีขนาดเล็กและเรียวยาว รูปรี กว้าง 1.5 – 2 ซม. ยาว 3.5 – 4.5 ซม. มีผลย่อย 6 -10 ผล แต่ละผลรูปรี กว้าง 8 มม. ยาว 1 – 1.3 ซม. เปลือกผลสีเขียว หนา แข็ง เมื่อแก่เปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล ผลย่อยแตกตามรอยเชื่อมและหลุดร่วงไป  
เมล็ด สีแดงติดอยู่กับแกนกลางผล
-
-
ใช่
-
-
ไม่
2

นิเวศวิทยา

ถิ่นกำเนิด อยู่ทางตอนใต้ของจีนติดต่อกับเวียดนามตอนเหนือ และมีปลูกอยู่ในไต้หวัน

การกระจายพันธุ์

การใช้งานด้านภูมิทัศน์ ปลูกเป็นไม้ดอกไม้ประดับในกระถางและลงแปลงที่มีดอก ดอกมีกลิ่นหอมและสวยงาม

ขยายพันธุ์โดยการปักชำ ตอนกิ่ง และทาบกิ่ง ในการปักชำควรตัดกิ่งให้มีคามยาวจากปลายยอด 15 20 เซนติเมตร ลิดใบส่วนล่างออกให้หมด หรือตัดออกเพียงครึ่งใบ จุ่มโคนกิ่งลงในฮอร์โมนเร่งราก แล้วนำไปปักชำในกระบะพ่นหมอก ในเวลา 2 3 เดือนก็สามารถย้ายกิ่งชำลงปลูกในถุงเพาะชำหรือกระถางได้ วิธีการปักชำนี้จะช่วยให้ขยายพันธุ์ได้รวดเร็วมากขึ้น ถึงแม้ว่ากิ่งปักชำจะออกรากไม่ครบทุกกิ่งก็ตาม สำหรับการตอนกิ่งก็เป็นวิธีการขยายพันธุ์ยี่หุบที่กระทำกันอยู่โดยทั่วไป เพียงแต่คัดเลือกขนาดของกิ่งให้มีความยาวเหมาะสม คือ 30 50 เซนติเมตร และเลือกจุดที่จะควั่นกิ่งให้เหมาะสม คือสีของกิ่งเริ่มเปลี่ยนจากสีเขียวอ่อนเป็นสีเทาอมน้ำตาล ก็จะออกรากได้เร็วและมีจำนวนมาก ส่วนการทาบกิ่ง ก็สามารถใช้ต้นกล้าจำปาซึ่งค่อนข้างสูง จะเจริญเติบโตได้ดี ออกดอกเกือบตลอดปี แต่หากปลูกกลางแจ้งจะมีใบสีค่อนข้างเหลืองและเจริญเติบโตช้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งในฤดูแล้ง ต้นที่อยู่กลางแจ้งมักมีปัญหาใบไหม้และต้นโทรม

[1] ปิยะ เฉลิมกลิ่น. 2545. แมกโนเลียเมืองไทย. Thai Magnoliaceae . พิมพ์ครั้งที่ 1. สำนักพิมพ์บ้านและสวน.กรุงเทพมหานคร.

ภาพประกอบ